Katarakt Ameliyatı

Ameliyat Hakkında

Katarakt ameliyatı (fakoemülsifikasyon ve yapay lens implantasyonu), gözün doğal merceğinin saydamlığını yitirerek bulanıklaşması (katarakt) sonucu görme keskinliğinin azaldığı durumlarda, bulanık merceğin ultrasonik enerjiyle parçalanıp emilerek çıkarılması ve yerine katlanabilir yapay göz merceği (YAP — yuvarlak arka yüzlü poliakrilik lens) yerleştirilmesi işlemidir. Dünyada en sık yapılan cerrahi girişimlerden biridir.

Katarakt, göz merceğindeki protein yapısının bozulmasıyla zamanla ya da hızla gelişen bir saydamlık kaybıdır. İlerlemiş yaş en önemli risk faktörüdür; ancak diyabet, uzun süreli kortikosteroid kullanımı, travma, radyasyon ve konjenital nedenler de katarakta yol açabilir. Belirtiler arasında bulanık ve sisli görme, parlak ışıkta kamaşma, renklerin soluk görünmesi, gece görüşünde bozulma ve gözlük numarasının sık değişmesi sayılabilir. Tanı biyomikroskopi (yarık lamba) ile kolayca konulur; lensin saydamlık kaybının derecesi ve yoğunluğu değerlendirilerek ameliyat zamanlaması planlanır.

Ameliyat öncesinde keratometri, ön segment OCT ve biyometri ile lens gücü (diyoptrisi) hesaplanır; hastanın refraksiyon hedefi belirlenir. Günümüzde uzak, orta ve yakın mesafe için ayrı odak noktaları sunan multifokal ve extended depth of focus (EDOF) lensler gözlük bağımlılığını en aza indirme imkânı sunmaktadır. Torik lensler astigmatı da eş zamanlı düzeltir.

Ameliyat lokal (topikal ya da peribulber) anestezi altında gerçekleştirilir; hasta uyanıktır ancak hiçbir şey hissetmez. Korneanın yan yüzüne 2-3 mm'lik mikrokesi açılır; ön kapsülotomi (silindirik kapsül kesisi) yapılarak merceğin ön yüzüne ulaşılır. Fakoemülsifikasyon probundan çıkan ultrasonik enerjiyle bulanık merkez (nükleus) parçalanır ve aspire edilir; arka kapsül sağlam bırakılır. Arka kapsül üzerine katlanmış lens yerleştirilir, lens kendi kendine açılarak kapsül içine oturur. Mikrokesi kendi kendine yapışarak kapandığından sütür gerekmez.

İşlem 15-20 dakikada tamamlanır; taburculuk gün içinde gerçekleşir. Ameliyat sonrasında antibiyotik ve steroid damlaları 3-4 hafta kullanılır; ilk günlerde göze toz ve su kaçmaması önerilir. Görme genellikle ameliyat sonraki gün iyileşmeye başlar; nihai keskinlik 4-6 haftada stabilleşir. Komplikasyon oranı deneyimli cerrahlarda son derece düşüktür; en sık uzun vadeli sorun arka kapsülün bulanıklaşmasıdır (ikincil katarakt), bu YAG lazer ile birkaç dakikada giderilebilir.